ZOBACZ
    ZDJĘCIA

    Wystawa Kotów w Łodzi.

    Rozwiń
    Cholina - czym jest i dlaczego jest nam niezbędna?

    Cholina - czym jest i dlaczego jest nam niezbędna?

    Materiał informacyjny

    Dziennik Łódzki

    Aktualizacja:

    Dziennik Łódzki

    Cholina - czym jest i dlaczego jest nam niezbędna?
    Cholina, potocznie określana witaminą B4, to organiczny związek chemiczny biorący udział w wielu procesach biochemicznych w naszym organizmie. Ze względu na swoją rolę we wspieraniu prawidłowego funkcjonowania ważnych dla naszego zdrowia narządów, oraz fakt, iż w niewielkich ilościach jest produkowana endogennie, przez nasz organizm traktowana jest jako substancja witaminopodobna.
    Cholina - czym jest i dlaczego jest nam niezbędna?
    W warunkach fizjologicznych występuje przede wszystkim w fosfolipidach takich jak sfingomielina oraz lecytyna (fosfatydylocholina). Jeśli chodzi o jej funkcjonalność, odpowiada między innymi za przesyłanie sygnałów między komórkami, co przekłada się na lepiej skoordynowaną pracę całego organizmu. Wpływa to na prawidłową budowę i rozwój dendrytów oraz neuronów. To jeden z powodów, dla którego cholina wykazuje działanie poprawiające wydolność psychofizyczną oraz koncentrację. Jest ona także prekursorem acetylocholiny, czyli neuroprzekaźnika którego niedobór przyczynia się do występowania demencji oraz choroby Alzheimera. Acetylocholina ponadto zwiększa przyswajalność witamin rozpuszczalnych w tłuszczach czyli A,D,E oraz K.

    Jak już zostało wspomniane, cholina jest składnikiem lecytyny, która wykazuje zbawienne działanie na gospodarkę lipidową naszego organizmu. W odpowiednim stężeniu nie tylko zapobiega odkładaniu się tłuszczów w tkankach, ale również obniża poziom triglicerydów i LDL we krwi, jednocześnie podnosząc poziom HDL, czyli tzw. „dobrego cholesterolu”. W efekcie zapobiega to rozwojowi wielu poważnych chorób, jak np. miażdżyca.

    Utrzymywanie odpowiedniego poziomu choliny w organizmie wykazuje również korzystny wpływ na pracę wątroby, m.in. poprzez ochronę przed uszkodzeniami (wywoływanymi przez stany zapalne, toksyny czy też leki), zmniejszanie stłuszczenia wątroby czy wspieranie leczenia marskości wątroby. Udowodniono ponadto, że duże dawki choliny niezbędne są w przypadku kobiet ciężarnych. Poprzez umożliwianie prawidłowego wchłaniania kwasu foliowego, wpływa ona na prawidłowy rozwój układu nerwowego u płodu, a także poprawia przepływ krwi przez łożysko. Dzięki temu zmniejsza między innymi ryzyko wystąpienia stanu przedrzucawkowego, stanowiącego zagrożenie zarówno dla matki jak i dla nienarodzonego dziecka. Co więcej cholina potrafi zneutralizować poprzez metylację geny odpowiedzialne między innymi za dziedziczenie takich chorób metabolicznych jak cukrzyca.
    Cholina w niewielkich ilościach syntetyzowana jest samodzielnie przez nasz organizm, wykorzystując do tego kwas foliowy, witaminę B12 i aminokwasy. Dzienne zapotrzebowanie na cholinę u dorosłego człowieka to jednak około 4 g dziennie, czyli o wiele więcej niż jesteśmy w stanie sami wytworzyć. Z tego powodu musi być ona regularnie dostarczana do naszego organizmu wraz ze spożywanymi pokarmami. Duże dawki choliny zawierają między innymi:
    • Żółtko jaja kurzego,
    • Wątróbka,
    • Otręby pszenne oraz kiełki pszenicy,
    • Orzechy ziemne,
    • Szpinak,
    • Zielony groszek,
    • Pistacje,
    • Pomidory,
    • Soczewica,
    • Soja,
    • Kapusta,
    • Groch,
    • Fasola,
    • Sałata,
    • Mleko i sery.


    Choć dobrze zbilansowana dieta powinna zaspokoić nasze dzienne zapotrzebowanie na cholinę, w wielu przypadkach warto rozważyć jej suplementację, zwłaszcza jeżeli obserwujemy zwiększone jej zapotrzebowanie.

    Fosfolipidy a cholina


    Fosfolipidy to cząsteczki tłuszczowe, zbudowane z dwóch części: hydrofobowej oraz hydrofilowej. Najbardziej znane z nich to fosfatydyloetanoloamina oraz fosfatydylocholina. W ich skład wchodzą glicerol, kwasy tłuszczowe i kwas fosforowy związany m.in. z choliną. Budują błony komórkowe, w tym przede wszystkim błony hepatocytów, gdzie fosfatydylocholina tworzy aż 40% jej powierzchni. Każda błona komórkowa ma charakter dwuwarstwowy, przy czym hydrofobowe końce zawsze skierowane są do środka, a hydrofilowe na zewnątrz błony. Dzięki unikalnym właściwościom fosfolipidów jest ona selektywnie przepuszczalna i bierze aktywny udział w komunikacji międzykomórkowej. Semiprzepuszczalność błony skutkuje tym, że wpuszczane są do wnętrza komórki składniki niezbędne do jej funkcjonowania, a blokowane są te które mogłyby okazać się dla niej szkodliwe. Z tego powodu więc tak ważne jest zachowanie odpowiedniego stężenia fosfolipidów. Jeżeli bowiem integralność błony zostanie naruszona z powodu ich niedoboru, dochodzi do zaburzenia prawidłowej pracy praktycznie całego organizmu. Fosfatydylocholina jest także przekształcana w inne aktywne biologicznie związki, stając się składnikiem żółci oraz lipoprotein w krwiobiegu. Z tego powodu fosfolipidy znalazły zastosowanie między innymi w leczeniu chorób wątroby i dróg żółciowych.

    Fosfolipidy niezbędne


    Dzisiejszy tryb życia większości z nas nie wpływa korzystnie między innymi na stan naszej wątroby. Niewłaściwa dieta, alkohol oraz leki prowadzą często do większego lub mniejszego uszkodzenia hepatocytów. Aby ułatwić ich regenerację wskazane jest przyjmowanie wysokich dawek suplementów z fosfolipidami niezbędnymi, w ilości min. 1800 mg/dobę. Bezwzględnym wskazaniem do przyjmowania preparatów zawierających fosfolipidy są choroby wątroby wiążące się z uszkodzeniem jej komórek, takie jak alkoholowe czy wirusowe uszkodzenie wątroby. Niezależnie od przyczyny, dodatkowego leczenia wymaga ponadto marskość wątroby oraz jej stłuszczenie.

    Tabletki z fosfolipidami niezbędnymi dostępne są bez recepty i zazwyczaj zawierają fosfolipidy pochodzące z soi. Niezbędne fosfolipidy to takie, które w swoim składzie zawierają ponad 70% fosfatydylocholiny. Ich najważniejszym składnikiem jest cząsteczka DLPC (2-dilinoleilofosfatydylocholina), której obecność odróżnia fosfolipidy niezbędne od fosfolipidów z pożywienia. Zarówno naturalne fosfolipidy z nasion soi, jak również te wytwarzane syntetycznie są całkowicie bezpieczne w stosowaniu i co ważne nie wchodzą w interakcje z innymi preparatami leczniczymi. W większości z nich stosuje się fosfatydylocholinę bogatą w nienasycone kwasy tłuszczowe (linolenowy, oleinowy i linolowy), która nie jest syntetyzowana endogennie. Środki te wykazują bardzo dobrą biodostępność, a co więcej zarówno te zawierające naturalne fosfolipidy z nasion sojowych, jak i syntetyczne, są bezpieczne w stosowaniu. Nie odnotowano dotąd interakcji z innymi lekami. Nie ma również przeciwwskazań do stosowania fosfolipidów niezbędnych w okresie ciąży i laktacji. W tym przypadku jednak, podobnie jak przy jakichkolwiek innych lekach, wymagana jest konsultacja lekarska.

    Fosfolipidy niezbędne wykazują między innymi działanie przeciwmiażdżycowe, uczestniczą w trawieniu tłuszczów i rozpuszczonych w nich witamin, a także poprawiają przepływ krwi. Poprzez zwiększenie rozpuszczalności cholesterolu w żółci ułatwiają jego wydalanie z organizmu. Ponadto hamują procesy włóknienia wątroby oraz zmniejszają adhezję płytek krwi. Za główny z fosfolipidów niezbędnych uznawana jest fosfatydylocholina. Wykazuje ona między innymi zdolność do uzupełniania „luk” w błonach komórkowych hepatocytów, dzięki czemu ułatwia regenerację wątroby. Jest również niezbędna jako składnik żółci, wspierając tym samym prawidłowe funkcjonowanie układu trawiennego.

    Rola choliny i fosfolipidów w leczeniu wątroby


    Oczyszczanie organizmu z gromadzących się w nim toksyn to jeden z głównych obowiązków wątroby. Niestety, przy zbyt dużych dawkach substancji toksycznych lub zbyt dużym zajętym obszarze notuje się znaczny spadek ilości fosfolipidów. Środkiem zapobiegawczym w tej sytuacji ma być profilaktyczne lub lecznicze stosowanie w wysokich dawkach preparatów zawierających fosfolipidy. Takie działanie skutecznie hamuje dalszy rozwój stanów patologicznych i przyspiesza powrót do zdrowia.

    Ponadto fosfatydylocholina odpowiada w wątrobie za przekazywanie sygnałów w komórce, a jej brak oznacza dla komórki śmierć. Bierze ona również udział w proliferacji i transformacji hepatocytów, umożliwiając prawidłową regenerację wątroby. To unikalna umiejętność tego narządu, gdyż od razu w momencie uszkodzenia rozpoczynają się procesy mające na celu odbudowę zniszczonego fragmentu. Znaczący niedobór fosfolipidów mógłby uniemożliwić prawidłową regenerację wątroby, a co za tym idzie prowadziłby do poważnych powikłań, a nawet śmierci pacjenta.

    Cholina z kolei pośrednio wpływa na redukowanie stanu zapalnego w obrębie wątroby, poprzez przekształcanie się w acetylocholinę. Ta ograniczając syntezę cytokin prozapalnych skraca czas trwania stanu zapalnego i odciąża nasz organizm. Proces zapalny jest oczywiście w większości przypadków pozytywną reakcją obronną na wtargnięcie do organizmu patogenów, jednak zbyt długie jego trwanie może stanowić niebezpieczne obciążenie dla organizmu. Cholina poprzez ułatwienie transportu i wchłaniania tłuszczu w innych organach, skutecznie wspiera codzienną pracę wątroby. To działanie również posiada ogromne znaczenie, w przeciwnym razie w naszym organizmie doszło by do intensywnego odkładania się tłuszczów na ściankach naczyń krwionośnych, a w efekcie do miażdżycy i stłuszczenia wątroby. Regularne zażywanie choliny zapewnia nie tylko lepsze funkcjonowanie wątroby, zdolność detoksykacji oraz produkcję żółci, ale także płynny przepływ krwi.

    Źródła:
    - http://www.pttz.org/zyw/wyd/czas/2015,%202(99)/02_Siepka.pdf
    - Gundermann K-J, et al. Aktywność niezbędnych fosfolipidów (EPL) pochodzenia sojowego w chorobach wątroby, praca zbiorowa, Pharmacological Reports 2011;63(3):643-659.
    - Kozłowska-Wojciechowska M. Niezbędne fosfolipidy. Terapia 2014; 6(307): 13–15.
    - https://www.poradnikzdrowie.pl/zdrowie/apteczka/cholina-witamina-b4-dzialanie-i-zrodla-wystepowania-aa-xy19-iHLD-6358.html
    - http://laboratoria.net/pdf/?get=L2hvbWUvX2l0ZW0sMTYwNDkscmlkLCxwcmludCwxLHBkZiwxLmh0bWw=
    - http://www.phmd.pl/api/files/view/117069.pdf

    Czytaj treści premium w Dzienniku Łódzkim Plus

    Nielimitowany dostęp do wszystkich treści, bez inwazyjnych reklam.

    Najnowsze wiadomości

    Zobacz więcej

    Najczęściej czytane

    Polecamy

    Wideo