Cykoria to cenne źródło witamin i mikroelementów. Nazywana jest warzywem młodości

Piotr Dłuski
Cykoria to niedocenione źródło witamin i mikroelementów (m.in. sód, potas, żelazo, mangan, miedź, magnez, cynk, jod, kwas foliowy, witamina A, B12, B6, D, E, K, a także antyoksydant - selen nazywany pierwiastkiem życia).
Cykoria to niedocenione źródło witamin i mikroelementów (m.in. sód, potas, żelazo, mangan, miedź, magnez, cynk, jod, kwas foliowy, witamina A, B12, B6, D, E, K, a także antyoksydant - selen nazywany pierwiastkiem życia). pixabay
Cykoria obniża ciśnienie krwi, pomaga utrzymać pożądany poziom cukru i równowagę kwasowo-zasadową w organizmie. Wzmacnia paznokcie i włosy. Poprawia wygląd skóry – zapobiega przebarwieniom i wygładza zmarszczki. Korzystnie wpływa na samopoczucie, reguluje mikroflorę jelitową. Jest bardzo smaczna i łatwo ją przyrządzić. A jej uprawa jest bardzo ciekawa.

Cykoria to cenne źródło witamin i mikroelementów. Jakie ma inne właściwości?

Cykoria podbija polskie stoły. W czasach PRL kojarzyła się raczej z popularną kawą zbożową instant Inka. Tymczasem ta spokrewniona z sałatą, karczochem, rumiankiem, astrami, cyniami i mleczem roślina (rodzina astrowate) to niedocenione źródło witamin i mikroelementów (m.in. sód, potas, żelazo, mangan, miedź, magnez, cynk, jod, kwas foliowy, witamina A, B12, B6, D, E, K, a także antyoksydant - selen nazywany pierwiastkiem życia).

Cykoria podróżnik doskonały produkt w diecie

Cykoria to niskokaloryczne warzywo, które jest doskonałym elementem diety polecanym dla:

  • osób, które chcą zrzucić wagę,
  • diabetyków,
  • kobiet w ciąży,
  • karmiących matek, gdyż zwiększa wydzielanie mleka.

Cykoria ma bardzo niski indeks glikemiczny (15). Obniża ciśnienie krwi, pomaga utrzymać pożądany poziom cukru i równowagę kwasowo-zasadową w organizmie.

Cykoria wzmacnia paznokcie i włosy. Poprawia wygląd skóry – zapobiega przebarwieniom i wygładza zmarszczki.
Korzystnie wpływa na nasze samopoczucie regulując mikroflorę jelitową.

Dobre bakterie bytujące w naszych jelitach wykorzystują zawartą w cykorii inulinę, która nazywana jest naturalnym probiotykiem. Cykoria zawiera także inne rzadkie i bardzo cenne substancje, które pomagają w leczeniu bezsenności i działają moczopędnie. Dzięki temu cykoria oczyszcza organizm ze szkodliwych substancji powstających podczas przemiany materii. Zawarte w cykorii laktukopiryna i laktucyna działają żółciopędne i poprawiają pracę wątroby oraz żołądka.
Same zalety! Dlatego warto częściej sięgać po to lekko gorzkawe w smaku warzywo.

Cykoria - jak wybrać?

Cykoria najczęściej sprzedawana jest w półkilogramowych tackach. Trzeba uważać, czy jest świeża. Liście powinny być kruche i twarde, nie mogą być zwiędnięte. Nie warto kupować cykorii, jeśli ma jakieś, nawet bardzo małe, przebarwienia i plamki.

Cykorię trzeba trzymać w lodówce, ale nie dłużej niż 5 dni

Cykoria sałatowa - przepisy

Ekstrakt z cykorii dodawany jest do zdrowych kaw zbożowych. Ale warzywo to świetnie smakuje w zapiekankach sałatkach zupach i surówkach.

Cykoria zapiekana po belgijsku z serem i szynką w sosie beszamelowym - przepis
Składniki

  • 6 cykorii
  • szynka – 6 dużych plastrów
  • 5 dag startego żółtego sera
  • 1/3 kostki masła (200-gramowej)
  • 1/2 litra mleka
  • ząbek czosnku
  • mąka
  • przyprawy: sól, pieprz, gałka muszkatołowa

Przyrządzenie: Cykorie umyć, wyciąć głąby (są gorzkie) i obgotować w osolonym wrzątku (2 minuty), następnie osączyć i każdą owinąć plastrem szynki. Tak owinięte cykorie ułożyć w brytfannie (naczyniu żaroodpornym) posmarowanej masłem i posypanej pokrojonym czosnkiem.
W oddzielnym, naczyniu roztopić pozostałe masło (czyli ok. 1/5 kostki) i wsypać 5 łyżek mąki. Całość podgrzewać 1 minutę jednocześnie mieszając. Po minucie zdjąć naczynie z ognia, wlać mleko i zamieszać. Gotować kilka minut na małym ogniu, aż sos zgęstniej. Trzeba uważać, by sos nie wrzał. Otrzymany sos beszamelowy przyprawić gałką, solą i pieprzem i zalać nim cykorie. Jeśli w sosie będą grudki, przetrzeć prze sitko. Całość posypać serem i wstawić do piekarnika na 20 minut w temp. 180 stopni.

Cykoria duszona po francusku - przepis
Składniki

  • 1 kg cykorii (dwie tacki)
  • 1/2 kostki masła (200-gramowej),
  • szklanka wody lub białego wina,
  • przyprawy: cukier puder, sól, pieprz
  • sok z połowy cytryny
  • natka pietruszki

Przyrządzenie: Wykroić głąby. Liście umyć, osuszyć i pokroić. Na małym ogniu roztopić masło. Wrzucić pokrojoną cykorię i mieszać około minuty, dodać małą łyżeczkę cukru pudru, posolić, popieprzyć, wlać sok z cytryny i wodę, zamieszać i przykryć patelnię pokrywką. Dusić kwadrans lub nieco dłużej. Cykoria powinna być miękka, ale nie rozgotowana. Nadmiar wody można odparować po zdjęciu pokrywki. Tak przyrządzona cykoria jest bardzo dobrym dodatkiem do smażonej ryby i białego mięsa. Całość posypać świeżą natką pietruszki.

Cykoria - sałatki

Z cykorii można sporządzać wiele smacznych oraz oryginalnych sałatek i surówek. Do sałatek z cykorii dodaje się: jabłka, pomarańcze, gruszki, orzechy, pory, marchewkę, kiszoną kapustę, ogórki, jajka, kurczaka... Wiele tu zależy od pomysłowości kuchennego twórcy.

Sałatka z jabłkami – przepis I
składniki

  • cykorie
  • 2 jabłka
  • sok z 1/2 cytryny
  • 50 g orzechów włoskich
  • musztarda
  • śmietana 30 proc.
  • ocet jabłkowy
  • przyprawy: sól, pieprz

Przyrządzenie: Liście cykorii pokroić (wcześniej umyć i wykroić głąby). Jabłka obrać i pokroić w kostkę. Pokrojone orzechy przyrumienić na patelni. Wszystko to umieścić w salaterce.
Do pojemnika włożyć łyżeczkę musztardy, łyżkę octu jabłkowego, śmietanę kremówkę (małe opakowanie), sól i pieprz. Następnie miksować aż sos uzyska jednolitą konsystencję. Sosem polać cykorię, jabłka i orzechy, po czym lekko wymieszać. Można udekorować szczypiorkiem lub rzeżuchą. Otrzymujemy porcję dla czterech osób, ale oczywiście wszystko zależy od apetytu :)

Sałatka z jabłkami i sosem musztardowym – przepis II
Składniki

  • 3 cykorie
  • 1 marchew
  • 1 jabłko
  • 1 cebula
  • oliwa
  • musztarda
  • przyprawy
  • ½ cytryny

Przyrządzenie: Pokroić cykorię w paski pokroić (wcześniej umyć i wykroić głąby). Na tarce z dużymi oczkami utrzeć cebulę, marchew oraz jabłko ze skórką. Całość umieścić w salaterce i zamieszać.
Zrobić sos: wymieszać 2 łyżki musztardy i łyżkę cukru. Następnie mieszając stopniowo dodawać 100 ml oliwy i sok z cytryny. Otrzymanym sosem polać cykorię z dodatkami. Doprawić solą, pieprzem i wstawić na kwadrans do lodówki. Otrzymujemy porcję dla pięciu osób, ale oczywiście wszystko zależy od apetytu :)

Cykoria radiccio

cykoria, warzywo,
Cykoria radiccio podawana jest jako dodatek do wędlin, szczególnie dobrze smakuje z szynką parmeńską pixabay.com

Ta odmiana cykorii ma kuliste lub lekko wydłużone główki. Liście mają brunatnoczerwony kolor. W liściach widać białe unerwienie.
Takie ubarwienie sprawia, że ta odmiana cykorii jest szczególnie często wykorzystywana do sałatek. Podawana jest jako dodatek do wędlin, szczególnie dobrze smakuje z szynką parmeńską. Cykoria podróżnik może być także spożywana na ciepło, ale podczas smażenia traci piękny kolor.

Cykoria - jak ją uprawiać?

Dzika cykoria podróżnik rośnie na łąkach i nieużytkach, mimo dość atrakcyjnych niebieskich, białych lub różowych kwiatów (kwitnie od lipca do września) jest usuwana z ogrodów jako chwast. Sztywne, owłosione i kanciaste łodygi dorastają do 1,2 m wysokości. Z łodyg wyrastają pojedyncze, cienkie pędy z kwiatami na szczytach.

cykoria, kwiat, trawa
Kwitnąca cykoria wygląda bardzo efektownie. Dziko rośnie na łąkach i ugorach. W ogródkach i jest traktowana jako... chwast pixabay.com

Od dzikiej cykorii podróżnik pochodzą odmiany uprawiane przez człowieka: cykoria sałatowa i cykoria siewna (z korzenia cykorii siewnej otrzymuje się ekstrakt do kawy zbożowej).

Kremowe główki cykorii sałatowej powstają podczas pędzenia korzeni w zaciemnionym pomieszczeniu. Korzenie do pędzenia wykopuje się w połowie października.

Chociaż uprawa tego warzywa w Polsce jest mało popularna, nasze warunki klimatyczne doskonale się do tego nadają. Nasiona wysiewa się późną wiosną (od połowy maja do połowy czerwca). Można też stosować rozsady. Rośliny pikuje się po 5 tygodniach od wysiania (rozstaw 35 x 25 cm).

Cykorię najlepiej uprawiać w redlinach (korzenie są wtedy bez rozwidleń) w miejscach osłoniętych i nasłonecznionych. Roślina ta najlepiej udaje się na glebach próchniczych, średnio zwięzłych, na drugi rok po nawożeniu organicznym. Gleby ciężkie, gliniaste i podmokłe są nieodpowiednie. Gdy siewki urosną do ok. 5 cm, trzeba je przerwać, a później uprawę plewić i spulchniać ziemię między redlinami. Podczas letnich upałów trzeba obficiej podlewać.

Plony zbiera się w pierwszej połowie października, gdy liście zaczynają być czerwone. Żeby nie uszkodzić kruchych korzeni, wykopuje się je szerokozębnymi widłami. Korzenie do pędzenia powinny mierzyć ok. 18-20 cm i mieć ok. 4 cm średnicy. Przed pędzeniem przechowujemy je w chłodnym pomieszczeniu w temperaturze od zera do trzech stopni przy wilgotności ok. 90 procent. W zależności od odmiany chłodzenie trwa od 3 (odmiany wczesne) do 6 tygodni (odmiany późne).

Po tym okresie przystępujemy do pędzenia główek cykorii (bielenie cykorii). Korzenie zakopujemy na głębokość 20 cm w skrzynkach z piaskiem. Skrzynki umieszczamy w pomieszczeniu bez dostępu światła, w temperaturze od 10 do 15 stopni. Po czterech tygodniach ścisłe jasne główki osiągną 18 cm długości i są gotowe do spożycia.

Wideo

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie