reklama

Literacki Nobel dla Kazuo Ishiguro

Bożydar BrakonieckiZaktualizowano 
MAX NASH/AFP/EASTNEWS
Moda na japońszczynę w literaturze wciąż trwa. Nobel dla Kazuo Ishiguro potwierdza, że lubimy widzieć świat przez pryzmat Dalekiego Wschodu. To także dowód, że przynajmniej w tej sferze kulturowy miks jest możliwy.

Miłośnicy wytrawnej literatury nazwisko Ishiguro znają doskonale. To przecież na podstawie jego powieści „Okruchy dnia” James Ivory nakręcił w 1993 r. znakomity film z udziałem m.in. Emmy Thompson i Antony’ego Hopkinsa. W „Okruchach...” Ishiguro dał popis swoich talentów opisując idealnego służącego imieniem Steven, którego życiową pasją i ambicją stała się troska o to, by w posiadłości, w której pracuje - Darlington Hall, wszystko funkcjonowało zgodnie z odwiecznymi zasadami. W imię osiągnięcia zawodowej perfekcji zrezygnował całkowicie z życia osobistego i własnych zainteresowań. Od chwili wydania powieści Ishiguro nie stracił nic ze swojej mistrzowskiej formy.

Skąd na literackiej mapie pojawił się Ishiguro, Japończyk, który tak znakomicie wyczuwa kulturę Zachodu? Urodził się w w 1954 r. w Nagasaki w Japonii, ale jego rodzina przeprowadziła się do Anglii w roku 1960, kiedy miał pięć lat. Obecnie mieszka w Londynie i - jak sam mówi w wywiadach - „mógłbym spokojnie uchodzić za rodowitego Brytyjczyka, ale tylko do momentu, aż ktoś spojrzy na moją twarz”. Zabawne, dowodzące, że Ishiguro przyswoił sobie angielski humor w stopniu zadowalającym. Podobnie odpowiada, gdy dziennikarze pytają go, dlaczego zajął się literaturą. „Bo nie umiałem robić nic innego” - mówi. Gdy jest bardziej rozbawiony dodaje, że „Japończycy są obecnie na wznoszącej fali”, sprowadzając rozmowę na sukcesy innego parającego się pisarstwem pisarza - Harukiego Murakamiego. Branżowa plotka donosi, że panowie nie przepadają za sobą, ale solidarnie rekomendują w imię wspólnych kulturowych korzeni.

„Newcomers” z górnej półki
Skoro wziął się za literaturę, postanowił robić to dobrze. W 1986 r. otrzymał nagrodę Whitbread Award za swoją drugą powieść „Malarz świata ułudy” („An Artist of the Floating World”). Warto się przy niej zatrzymać, bowiem pisząc ją nawiązał w programowy niemal sposób do jednego z najbardziej osobliwych nurtów malarstwa japońskiego i kreśląc przejmujący obraz przemian obyczajowych i cywilizacyjnych w Japonii po II wojnie. W 1989 r. Nagrodę Bookera za trzecią, wspomnianą już powieść „Okruchy dnia” („The Remains of the Day”). Z kolei za powieść „Nie opuszczaj mnie” („Never Let Me Go”) był nominowany do Nagrody Bookera 2005.

Ishiguro wniósł w angielską kulturę literacką własne dziedzictwo kulturowe, stając się - obok Rushdiego - najwyżej cenionym spośród tzw. „newcomers” pisarzy przybyłych z innych stron świata i innych kultur i współtworzących nową literaturę angielską. Tu trzeba się odwołać do powieści „Kiedy byliśmy sierotami”, po trosze baśniowej, po trosze realistycznej opowieści o słynnym brytyjskim detektywie lat 30,. XX w. Christopherze Banksie, wierzącym, że klucz do ocalenia świata przed nadciągającą katastrofą leży w przeszłości. Wychowany w kryjącym wiele sekretów, politycznie zaangażowanym Szanghaju, wyrusza w realną i duchową podróż do tego miasta, by odnaleźć rodziców, którzy w zagadkowych okolicznościach zaginęli tam, gdy był małym chłopcem.

Noblowskie meandry
Wracając zaś do tegorocznego Nobla - Szwedzka Akademia lubi zaskakiwać. W ostatniej dekadzie kilka razy wybierano pisarzy niemal nieznanych nawet krytykom literackim, jak Chińczyk Gao Xingjian. Harold Pinter jest co prawda szeroko znany, lecz jego zaangażowanie w politykę sprawiło, że wybór ten postrzegany był jako kontrowersyjny. Także Nobel dla Austriaczki Elfriede Jelinek w 2004 r. podzielił środowiska literackie na świecie - tym razem krytykowano zaangażowanie pisarki w feminizm oraz jej lewicowe poglądy.

Nagroda dla Orhana Pamuka (2006) spotkała się zaprobatą niemal wszędzie, poza ojczyzną pisarza, gdzie opinia publiczna nie umie mu wybaczyć, że otwarcie nazywa ludobójstwem rzeź Ormian przeprowadzoną przez jego rodaków na początku XX w. W ubiegłym roku literackiego Nobla przyznano amerykańskiemu pieśniarzowi Bobowi Dylanowi, co również wzbudziło szereg kontrowersji.

Jednak w przypadku Kazuo Ishigury takich kontrowersji raczej nie będzie. To po prostu pisarz skrojony pod Nobla.

Zima 30-lecia w Polsce, zasypie nas śnieg

Wideo

Materiał oryginalny: Literacki Nobel dla Kazuo Ishiguro - Polska Times

Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych”i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Komentarze

Ta strona jest chroniona przez reCAPTCHA i obowiązują na niej polityka prywatności oraz warunki korzystania z usługi firmy Google. Dodając komentarz, akceptujesz regulamin oraz Politykę Prywatności.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3