Ostatnia wola. Testament: jak podzielić majątek? Jak napisać testament i przekazać spadek? Poradnik i zasady spisania testamentu 14.08.2020

Andrzej Gębarowski
Andrzej Gębarowski
Testament, inaczej ostatnia wola - poradnik. Testament powinien być napisany pismem odręcznym i opatrzony własnoręcznym podpisem 123rf
Jak napisać testament i przekazać spadek? Jak podzielić majątek? Testament, inaczej ostatnia wola. W przypadku, gdy spadkodawca nie zamierza zdawać się na przepisy spadkowe, a szczególnie wtedy, gdy chce podzielić swój majątek inaczej niż stanowią reguły ustawowego dziedziczenia, ma do dyspozycji wygodny sposób przekazania swojej woli - testament. Własnoręczny zapis testamentowy, opatrzony podpisem i datą, a jeszcze lepiej testament sporządzony w obecności notariusza. Spisana ostatnia wola znakomicie ułatwia sądowe przeprowadzenie spadku.

ZASADY DZIEDZICZENIA A TESTAMENT

Ostatnia wola, czyli jak spisać testament?
Na zapis testamentowy powinny zdecydować się wszystkie osoby, myślące o swoich spadkobiercach - jeśli chcą im zaoszczędzić niepotrzebnej mitręgi, a być może sporów i kłopotów, niech zawczasu sporządzą testament, w którym jasno i jednoznacznie wyrażą swoją ostatnią wolę. Tym bardziej, że tak wyrażona wola jest potem trudna do podważenia.

Testament, inaczej ostatnia wola.

Zdarza się, że członkowie najbliższej rodziny spadkodawcy, którym z mocy prawa spadkowego należy się udział w spadku, zostaną w testamencie pominięci. Na przykład spadkobierca wybiera sobie na jedynego spadkobiercę wnuka, pomijając swoje dzieci i małżonkę. Na otarcie łez mają oni jednak prawo do zachowku.

Zachowek - dla kogo?

Prawo to obejmuje zstępnych i małżonka, a także rodziców, o ile spadkodawca nie miał dzieci. Prawo do zachowku nie obejmuje rodzeństwa.

Wysokość zachowku oblicza się w oparciu o schedę, jaka należałaby się uprawnionemu w przypadku dziedziczenia ustawowego. Jeżeli uprawniony jest trwale niezdolny do pracy, należny mu zachowek wynosi dwie trzecie wartości tego, co przypadłoby uprawnionemu według reguł dziedziczenia. Ta sama wysokość zachowku obowiązuje, jeżeli dziecko, wnuk czy prawnuk uprawniony do zachowku nie ukończył 18. roku życia. W innych wypadkach zachowek wynosi tylko połowę wartości udziału w spadku. Z żądaniem zachowku można wystąpić w ciągu trzech lat od momentu ogłoszenia testamentu.

Podsumowując - zachowek należy się osobom bliskim spadkodawcy, wyłączonym przez niego zapisem testamentowym z dziedziczenia. Wyłączenie z dziedziczenia często jest jednak mylone z wydziedziczeniem, a są to dwa różne pojęcia.

Ostatnia wola - zapis o wydziedziczeniu

Otóż wydziedziczenie to nic innego, jak pozbawienie osoby uprawnionej do zachowku przysługującego jej prawa. Jeśli więc spadkodawca jednoznacznie wydziedziczy w testamencie żonę i córkę, a sąd to potwierdzi, nie dostaną z majątku męża i ojca ani grosza zachowku „na otarcie łez”.

Wydziedziczenie to nic innego, jak pozbawienie zachowku osoby uprawnionej

Zrozumiałe, że tak drastyczne dla osób najbliższych skutki muszą być obwarowane licznymi zastrzeżeniami. Wydziedziczenie jest więc szczegółowo uregulowane w art. 1008 Kodeksu cywilnego. Zgodnie z tym artykułem, spadkodawca może w testamencie wydziedziczyć, czyli pozbawić osoby najbliższe zachowku, jeżeli:

  • 1. wbrew woli spadkodawcy postępują uporczywie w sposób sprzeczny z zasadami współżycia społecznego;
  • 2. dopuściły się względem spadkodawcy, albo jednej z najbliższych mu osób, umyślnego przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu lub wolności, albo rażącej obrazy czci;
  • 3. uporczywie nie spełniają względem spadkodawcy obowiązków rodzinnych.

Postępowaniem wymienionym w pkt. 1 może być przykładowo: działalność przestępcza, rozrzutność, alkoholizm, narkomania, prostytucja, uchylanie się od pracy zarobkowej.

Przyczyna wymieniona w pkt. 2 może oznaczać przestępstwo umyślne, potwierdzone prawomocnym wyrokiem sądu, albo obrazę czci, dokonaną słowem lub czynem, najczęściej publicznie.

Przyczyna wymieniona w pkt. 3 może oznaczać uchylanie się od opieki w chorobie, od płacenia alimentów, czy choćby długotrwałe nieutrzymywanie kontaktów.

Przyczyny wymienione w pkt. 1 i 3 muszą mieć - powtórzmy - charakter uporczywy. Zdarzenia jednorazowe, czy też stany krótkotrwałe, nie uzasadniają wydziedziczenia.

Przyczyna wydziedziczenia osoby uprawnionej do zachowku musi wynikać wprost z treści testamentu

Ważne jest, aby przyczyna wydziedziczenia osoby uprawnionej do zachowku wynikała wprost z treści testamentu. Innymi słowy, aby wydziedziczenie było skuteczne, spadkodawca powinien wyraźnie wskazać w testamencie przynajmniej jedną z trzech przyczyn z art. 1008 K.c., najlepiej wraz z jej szczegółowym uzasadnieniem. Spadkodawca nie musi jednak używać specjalnych, ściśle określonych wyrażeń prawnych - wystarczy, że jasno przedstawi przyczyny wydziedziczenia.

Przyczyną wydziedziczenia zawsze jest postępowanie wbrew woli spadkodawcy.

Warto podkreślić, że ustawową przyczyną wydziedziczenia zawsze jest postępowanie wbrew woli spadkodawcy. W żadnym wypadku spadkodawca nie może akceptować takiego postępowania ani tym bardziej z niego korzystać czy też mieć w nim swój udział. Jeśli np. wydziedziczonej żonie uda się udowodnić w sądzie, że wprawdzie była alkoholiczką i zaniedbywała rodzinę, ale w libacjach uczestniczył także jej mąż, wydziedziczenie może być przez sąd odrzucone.

Ostatnia wola - przebaczenie w testamencie

Spadkodawca nie powinien wydziedziczyć uprawnionego do zachowku, jeżeli wcześniej przebaczył mu winy. Trudność polega na tym, że o ile wydziedziczenie musi nastąpić w formie zapisu testamentowego, o tyle przebaczenie może zostać dokonane w jakiejkolwiek formie, niekoniecznie pisemnej. Nie jest nawet wymagane, aby spadkodawca w chwili przebaczenia miał pełną zdolność do czynności prawnych - wystarczy, że przebaczając, czynił to „z dostatecznym rozeznaniem”. Są to sformułowania na tyle nieostre, że sąd może mieć trudności z interpretacją aktu woli spadkodawcy.

Dowód przebaczenia spoczywa oczywiście na wydziedziczonym. Jeżeli uda mu się wykazać, że przebaczenie nastąpiło już po sporządzeniu testamentu, sąd może uznać wydziedziczenie za nieważne.

Pominięcie w testamencie

Nie oznacza to, że przestaje się także liczyć pominięcie w testamencie. Dopóki testament jest ważny, pominięty spadkobierca ma prawo wyłącznie do zachowku. Dopiero ogłoszenie przez sąd nieważności testamentu pociąga za sobą zarówno nieważność wydziedziczenia, jak i pominięcia.

CZYTAJ INNE ARTYKUŁY

Ostatnia wola, czyli jak napisać testament 14.08.2020

Reszty nie trzeba, to koniec drobniaków w UE?

Wideo

Komentarze 14

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

K
Karlos

Czytając zapisy prawne widać że jest to jeden wielki bubel prawny wydziedzicenie musi być zapisany przed notariuszem a przebaczenie nie , jest to pole prawne zrobione celowo aby każdy testament można podważyć czyli jawny bubel prawny aby sępy adwokackie mogli zarabiać w imieniu chorego prawa

G
Gość
6 stycznia, 13:10, Gość:

A może po prostu - jak to robia w cywilizowanych krajach - pójść do adwokata?

7 lutego, 8:59, Gość:

Do jakiego adwokata do kolejnego cwaniaka mialem wizioł kasę 4000tysiące i działał na moją szkode a jeszcze mnie szantażował o kolejną kase żenada i złodziejstwo i to wimieniu prawa misiałem faceta usunąć lecz o kasie mogłem zapomnieć

Boś się dał,nie żałuję ciebie.

G
Gość

Jakie trzy lata gośću PIĘĆ LAT MASZ PRAWO DO ZACHOWKU, skąd ty wziąłeś te przepisy

A
Ala

Czy po zmarłym bezdzietnym wdowcu dziedziczy jego rodzeństwo ??? Zaznaczam że rodzice już dawno nie żyją.

G
Gość
5 lutego, 21:03, Gość:

Chore prawo nie rozumie jak można podważać wyddzidziczenie każdą rzecz którą posiadam jest moją własnością i ja mam prawo wydziedziczyć każdego a sąd powinien mieć gówno do tego moja własność i moje prawo komu mój majątek zostawiam i każda inna decyzja jest zwykłem złodziejstwem w imieniu jakiegoś durnego prawa najlepiej sprzedać przed smiercią i sępy nie będą mieli co dzielić a złodziejskie sąd nie będą mieli na czym zarobić najprosze wyjście.

Prawda. Chore prawo. Moja decyzja komu chce oddać swoje kalesony a nie sąd ma decydować, że mam odciąć nogawki, sprzedać i kasę oddać w ramach zachowku bo kawałka kalesonow nie mogę oddać tylko pieniądze.

G
Gość
1 lutego, 17:20, Ewa:

Bzdura nie 3 lata a 5 jest na wystapienie o zachowek ! Prosze sie douczyc

Dokładnie. Kiedyś było 3 lata lecz nastąpiły zmiany zapisów KC i obecnie jest 5 lat.

G
Gość
6 stycznia, 13:10, Gość:

A może po prostu - jak to robia w cywilizowanych krajach - pójść do adwokata?

Do jakiego adwokata do kolejnego cwaniaka mialem wizioł kasę 4000tysiące i działał na moją szkode a jeszcze mnie szantażował o kolejną kase żenada i złodziejstwo i to wimieniu prawa misiałem faceta usunąć lecz o kasie mogłem zapomnieć

G
Gość
5 lutego, 21:03, Gość:

Chore prawo nie rozumie jak można podważać wyddzidziczenie każdą rzecz którą posiadam jest moją własnością i ja mam prawo wydziedziczyć każdego a sąd powinien mieć gówno do tego moja własność i moje prawo komu mój majątek zostawiam i każda inna decyzja jest zwykłem złodziejstwem w imieniu jakiegoś durnego prawa najlepiej sprzedać przed smiercią i sępy nie będą mieli co dzielić a złodziejskie sąd nie będą mieli na czym zarobić najprosze wyjście.

POPIERAM RACJA

G
Gość
1 lutego, 17:20, Ewa:

Bzdura nie 3 lata a 5 jest na wystapienie o zachowek ! Prosze sie douczyc

Sto procent racji, artykuł pisał jakiś BARAN

G
Gość

Chore prawo nie rozumie jak można podważać wyddzidziczenie każdą rzecz którą posiadam jest moją własnością i ja mam prawo wydziedziczyć każdego a sąd powinien mieć gówno do tego moja własność i moje prawo komu mój majątek zostawiam i każda inna decyzja jest zwykłem złodziejstwem w imieniu jakiegoś durnego prawa najlepiej sprzedać przed smiercią i sępy nie będą mieli co dzielić a złodziejskie sąd nie będą mieli na czym zarobić najprosze wyjście.

E
Ewa

Bzdura nie 3 lata a 5 jest na wystapienie o zachowek ! Prosze sie douczyc

G
Gość
28 listopada 2019, 23:56, Goąć 2:

Brak tu informacji w jaki sposób można podzielić spadek. Czy można zapisać jednemu np dom a drugiemu pole? To jest najistotniejsze

Jeżeli dom znajduje się na tym polu to ciężko, lecz jeżeli to inne działki to jaki problem? Można również geodezyjne wydzielić gdzie dom a gdzie pole. W tym względzie to tylko więcej czasu i opłata geodety(niestety)

G
Gość

A może po prostu - jak to robia w cywilizowanych krajach - pójść do adwokata?

G
Goąć 2

Brak tu informacji w jaki sposób można podzielić spadek. Czy można zapisać jednemu np dom a drugiemu pole? To jest najistotniejsze

Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3