Poczet prezydentów Łodzi: Marian Minor

Monika PawlakZaktualizowano 
Marian Minor rządził miastem jako prezydent i przewodniczący Prezydium Rady Narodowej.
Marian Minor rządził miastem jako prezydent i przewodniczący Prezydium Rady Narodowej. archiwum
O Marianie Minorze, prezydencie z podstawowym wykształceniem, za rządów którego powstały Zakłady Wytwórcze Kopii Filmowych - pisze Monika Pawlak.

Kolejny prezydent Łodzi w czasach PRL był robotnikiem z wykształceniem ledwie podstawowym. Ale wzorem swoich poprzedników, zrobił karierę w aparacie partyjnym. Od stanowiska prezydenta miasta doszedł aż do fotela ministra przemysłu mięsnego i mleczarskiego stworzonego przez Bolesława Bieruta. Później przez dziesięć lat był wiceministrem przemysłu lekkiego.
Łodzianin od urodzenia

Marian Minor, podobnie jak jego poprzednik w fotelu prezydenta miasta, był z pochodzenia łodzianinem. Urodził się w 1902 roku w rodzinie robotniczej, ale zdobył tylko podstawowe wykształcenie. W okresie międzywojennym pracował jako robotnik w przemyśle włókienniczym w jednej z największych łódzkich fabryk - Izraela Poznańskiego.

Minor wcześnie zainteresował się polityką. Już w latach dwudziestych związał się ze środowiskiem komunistów. Przyszły prezydent Łodzi poglądy miał radykalnie lewicowe i to skłoniło go do wstąpienia do Związku Młodzieży Komunistycznej (przekształconego później w Komunistyczny Związek Młodzieży Polskiej). Jak piszą historycy, Minor był jednym z najaktywniejszych działaczy związkowych w Łodzi. To zaangażowanie zapoczątkowało jego polityczną karierę.

Został dostrzeżony przez działaczy Komunistycznej Partii Polski, którzy zaoferowali mu legitymację partyjną. Minor skorzystał z zaproszenia i szybko stał się czołowym działaczem komunistycznym.
Za swoją działalność i nawoływanie do obalenia ustroju państwa był nawet kilkakrotnie aresztowany i skazywany na kary więzienia. Ale ani o jotę nie zmieniło to jego przekonań, nie osłabiło też aktywności w ruchu komunistycznym.

II wojna w Związku Sowieckim
Na początku drugiej wojny światowej Marian Minor znalazł się na terenie Związku Sowieckiego. Tam działał w środowisku polskich komunistów.

W 1943 roku wstąpił do I Dywizji Ludowego Wojska Polskiego im. Tadeusza Kościuszki i przeszedł z nią cały szlak bojowy. Od bitwy pod Lenino w październiku 1943 roku, przez ciężkie walki w 1944 roku, zajęcie warszawskiej Pragi, aż do kampanii 1945 roku, czyli zajęcia lewobrzeżnej Warszawy, walk na Wale Pomorskim i do operacji berlińskiej. Po wojnie Minor został zdemobilizowany w randze majora i skierowany do pracy partyjnej.

Od 1945 roku przyszły prezydent Łodzi należał już do Polskiej Partii Robotniczej. W 1946 roku wrócił do Łodzi. Na początku pełnił funkcję drugiego sekretarza Komitetu Miejskiego PPR, a od lipca 1946 roku - pierwszego sekretarza Komitetu Wojewódzkiego PPR.

W 1948 roku Minor został skierowany przez aparat partyjny do Poznania, pełnił tam funkcję pierwszego sekretarza KW PPR. A po połączeniu PPR i Polskiej Partii Socjalistycznej i powstaniu Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej awansował na stanowisko pierwszego sekretarza Komitetu Wojewódzkiego PZPR w Poznaniu.

W 1949 roku Marian Minor został przeniesiony przez partię do Bydgoszczy - tam również objął funkcję pierwszego sekretarza Komitetu Wojewódzkiego PZPR.
Prezydent Łodzi
W lipcu 1949 roku Marian Minor wrócił do Łodzi i został powołany na urząd prezydenta. Pełnił go do 24 maja 1950 roku, będąc jednocześnie członkiem Plenum i Egzekutywy Komitetu Łódzkiego PZPR.
20 marca 1950 roku weszła w życie ustawa o terenowych organach jednolitej władzy państwowej, która radykalnie zmieniła strukturę władzy terenowej w PRL. Najważniejszą zmianą, jaką wprowadziła nowa ustawa, była likwidacja urzędu prezydenta i wojewody oraz podporządkowanej im administracji.

Obowiązki prezydenta przejęło Prezydium Rady Narodowej Miasta Łodzi, a na jego czele stał przewodniczący - i tę funkcję właśnie pełnił Minor. W Radzie skupione zostały funkcje uchwałodawcze i wykonawcze, za które odpowiadało Prezydium będące kolegialną głową miasta, a jednocześnie organem wewnętrznym Rady.

Warto przypomnieć, że w Łodzi od 1945 roku funkcjonowała już Miejska Rada Narodowa, która jakby poprzedziła zmiany wprowadzone ustawą z marca 1950 roku. Na początku radnych delegowano do Rady na podstawie parytetu partyjnego. Najwięcej przedstawicieli (20) mieli działacze PPR i PPS, a najmniej (2) organizacje młodzieżowe. Pierwszym przewodniczącym Rady został drugi po wojnie prezydent Łodzi Kazimierz Mijal, a Eugeniusz Stawiński (kolejny po Mijalu prezydent Łodzi) był członkiem prezydium. W latach 1946-50 przewodniczącym był Edward Andrzejak, a Stawiński już jako prezydent - członkiem. Do zadań rady w latach 1945-50 należał wybór prezydenta, jego zastępców i ławników Zarządu Miejskiego. Miejska Rada Narodowa ustalała także miejski budżet.

Jako prezydent Łodzi Minor nie wsławił się niczym nadzwyczajnym, źródła historyczne konsekwentnie milczą na temat jego osiągnięć. Z nielicznych dostępnych ciekawostek warto odnotować taką, że w 1950 roku, zatem za prezydentury Minora, zaczęły pracę jedyne w Polsce Łódzkie Zakłady Wytwórcze Kopii Filmowych.

Poseł na Sejm PRL
Na czele Prezydium Rady Narodowej Miasta Łodzi Minor stał do maja 1952 roku. Był także posłem na Sejm ustawodawczy i Sejm I kadencji PRL.

Po opuszczeniu fotela prezydenta Łodzi Marian Minor został skierowany do pracy we władzach centralnych PZPR. Dość krótko, bo kilka miesięcy, był ministrem przemysłu mięsnego i mleczarskiego, resort ten utworzył stojący na czele państwa Bolesław Bierut. A w latach 1952- 57 Minor był kierownikiem resortu handlu wewnętrznego.

Od 1957 roku, przez kolejnych dziesięć lat, sprawował funkcję wiceministra przemysłu lekkiego. Ministrem przemysłu lekkiego był wówczas Eugeniusz Stawiński, poprzednik Minora w fotelu prezydenta Łodzi, który - co podkreślają historycy - był rekordzistą, bo utrzymał tekę przez 19 lat.
W drugiej połowie lat 60. Marian Minor krytycznie odnosił się do środowiska "partyzantów", kierowanego przez ówczesnego ministra spraw wewnętrznych Mieczysława Moczara.
"Partyzanci" to była frakcja w PZPR skupiająca działaczy partii średniego państwowego szczebla i byłych żołnierzy Armii Ludowej. Ale do grupy należeli również młodsi działacze, którzy nie uczestniczyli w II wojnie.

Frakcja oficjalnie prezentowała lojalność wobec Władysława Gomułki, ale nieoficjalnie sugerowała zastąpienie go kimś bardziej energicznym. Zarzucali Gomułce m.in. obsadzanie stanowisk w partii i organach władzy państwowej starymi działaczami oraz tymi, którzy wojnę spędzili poza Polską i wrócili razem z Armią Czerwoną.

"Partyzanci" głosili etos kombatancki z elementami nacjonalizmu, a swój nacjonalizm kierowali przeciwko Żydom, którym przypisywali decydującą rolę w represjach stalinowskich w Polsce.
Marian Minor, mimo swojego krytycznego stanowiska wobec grupy Mieczysława Moczara, raczej nie angażował się we frakcyjne spory w PZPR. W grudniu 1967 roku przeszedł na emeryturę. Zmarł w Warszawie w 1973 roku.

Korzystałam z książki "Prezydenci Miasta Łodzi" Joanny Podolskiej i Przemysława Waingertnera

polecane: Flesz: otyłość zabija Polaków, problem rośnie i dotyczy nastolatków

Materiał oryginalny: Poczet prezydentów Łodzi: Marian Minor - Dziennik Łódzki

Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych”i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Komentarze

Ta strona jest chroniona przez reCAPTCHA i obowiązują na niej polityka prywatności oraz warunki korzystania z usługi firmy Google. Dodając komentarz, akceptujesz regulamin oraz Politykę Prywatności.
Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3